«Η Ιστορία δεν είναι επιστήμη, είναι τέχνη. Δεν πετυχαίνεις χωρίς φαντασία». Αυτή η φράση του βραβευμένου με Νόμπελ Γάλλου συγγραφέα Anatole France περιγράφει με λίγες λέξεις αυτό που κατάφεραν σε λίγα λεπτά δύο ντοκιμαντέρ που προβλήθηκαν στο 19ο Φεστιβάλ Ντοκιμαντέρ Θεσσαλονίκης: να καταγράψουν τη σύγχρονη ιστορία της Ελλάδας, το ένα μέσα από τη ζωή της Άλκης Ζέη και το άλλο μέσα από το νησί της Λέρου.

Στο γκρίζο φόντο της βροχερής αυτές τις ημέρες συμπρωτεύουσας, το 19ο Φεστιβάλ Ντοκιμαντέρ Θεσσαλονίκης με μεγάλο χορηγό την Cosmote TV, προσέφερε την περασμένη εβδομάδα στο κοινό υψηλής ποιότητας θέαμα. Εκτός από τα 213 ντοκιμαντέρ (μικρού και μεγάλου μήκους) από όλον τον κόσμο -ανάμεσά τους και το Για μια Άλλη Ζωή του VICE Greece που περιγράφει τη ζωή της Ζέινα, μιας λεσβίας πρόσφυγα από τη Συρία που εγκατέλειψε τη χώρα της μόνη, για να φτιάξει μια νέα ζωή στην Ευρώπη, μακριά από τον πόλεμο-, το Φεστιβάλ προσέφερε γνωριμία με ανατρεπτικούς δημιουργούς, πρωτότυπα αφιερώματα, ξεχωριστές ιστορίες, συζητήσεις και παράλληλες εκδηλώσεις. Τα ντοκιμαντέρ που προβλήθηκαν δεν δίστασαν να θίξουν σημαντικά και αμφιλεγόμενα ζητήματα, αλλά και να μιλήσουν με έναν διαφορετικό τρόπο για τη σύγχρονη ιστορία, όπως έκαναν ενδεικτικά οι σκηνοθέτριες Μαργαρίτα Μαντά με το Ο Μεγάλος Περίπατος της Άλκης και Ιωάννα Ασμενιάδου-Φωκά με το Portolago – Φαντάσματα στο Αιγαίο στα συμπαραγωγής με τη Cosmote TV ντοκιμαντέρ τους.

Στιγμιότυπο από το ντοκιμαντέρ «Portolago – Φαντάσματα στο Αιγαίο»

Όπως ειπώθηκε κατά τη διάρκεια του Φεστιβάλ, «Ο βασικότερος λόγος για τον οποίο μας αφορά σήμερα το έργο της Άλκης Ζέη, είναι επειδή στα βιβλία της εμπεριέχεται όλη η ιστορία της Ελλάδας του 20ου αιώνα. Αυτό είναι κάτι πάρα πολύ σημαντικό, ειδικά σε μια χώρα σαν τη δική μας που διακονεί την αμνησία. Ως σύγχρονο, ορίζουμε κάτι που μιλάει στο σήμερα, υπό αυτή την έννοια η Άλκη Ζέη δεν μπορεί παρά να θεωρείται μια, επί της ουσίας, σύγχρονη συγγραφέας».

Η Άλκη Ζέη

Το ντοκιμαντέρ που απέσπασε τα θερμά χειροκροτήματα του κοινού και τις καλύτερες κριτικές είναι ουσιαστικά ένας κινηματογραφικός περίπατος στην πολυτάραχη ζωή και στο πλούσιο έργο της συγγραφέα Άλκης Ζέη. Μια ζωή που κουβαλάει ένα συγγραφικό έργο που έχει καταξιωθεί διεθνώς και συνεχίζει να συναρπάζει, επηρεάζοντας πολλές γενιές ανθρώπων. Κυρίαρχη μαρτυρία στο ντοκιμαντέρ είναι αυτή της ίδιας της Άλκης Ζέη, αλλά και της αδελφής της Ελένης Κόκκου και των αγαπημένων φίλων και συνοδοιπόρων της, του σκηνοθέτη Μάνου Ζαχαρία και του ποιητή Τίτου Πατρίκιου. Όπως ανέφερε στην ενότητα «Κουβεντιάζοντας» η σκηνοθέτρια Μαργαρίτα Μαντά, η ταινία της είναι ένα είδος βιογραφίας της Άλκης Ζέη, αλλά και μια ιστορία της Αριστεράς στον 20ό αιώνα, μιας και η συγγραφέας συνέδεσε τη ζωή της με αυτόν τον πολιτικό χώρο.

Κτίριο στην Λέρο

Για τη σκηνοθέτρια Ιωάννα Ασμενιάδου-Φωκά το ντοκιμαντέρ Portolago – Φαντάσματα στο Αιγαίο ξεκίνησε, επειδή ο σύζυγος της έχει σπίτι στη Λέρο και εκεί συνάντησε τους κεντρικούς χαρακτήρες της, όπως αποκάλυψε σε αντίστοιχη συζήτηση. Πήγε στη Λέρο και κινηματογράφησε ένα νησί με περίπου 7.500 μόνιμους κατοίκους σε εγκαταστάσεις που δημιούργησαν οι Ιταλοί. Το ντοκιμαντέρ που απέσπασε καλές κριτικές μας ξεναγεί σε μια πόλη άγνωστη, μέσα από την οποία ξετυλίγεται όλη η σύγχρονη ευρωπαϊκή ιστορία. Παρακολουθούμε πώς σ’ ένα μικρό νησί στην άκρη του Αιγαίου, με μόλις 7.500 κατοίκους, οι Ιταλοί κατακτητές αποφασίζουν την περίοδο του μεσοπολέμου να χτίσουν έναν αεροναύσταθμο και μια νέα πόλη, ικανή να στεγάσει 30.000 κατοίκους. Ιταλοί, Γερμανοί, Άγγλοι και Έλληνες είναι μερικοί από τους 100.000 ανθρώπους που πέρασαν από την πόλη του Portolago, αφήνοντας τα σημάδια τους, με ένα από αυτά να είναι το ψυχιατρείο της Λέρου – ίσως το πιο σκληρό κομμάτι τόσο του ντοκιμαντέρ, όσο και της ιστορίας του νησιού.

Περισσότερα από το VICE

Η Ιστορία του «Κάστρο» που Συχνάζει στα Εξάρχεια και Έζησε μια Ελεύθερη Ζωή (αν και Έχει Κάνει Φυλακή)

Όταν η Γιαγιά μου, μου Αποκάλυψε ότι Απατούσε τον Παππού μου

Αίμα, Δάκρυα και Ιδρώτας στο Γαλάτσι

Ακολουθήστε το VICE στο  Twitter  Facebook  και  Instagram .

Ημερ. Δημοσίευσης:14 March 2017 8:49 am

Πηγή

Συγγραφέας:ΜΕΛΠΟΜΕΝΗ ΜΑΡΑΓΚΙΔΟΥ